
‘Voorbeeldfunctie is niet voor de burger’
6 augustus 2026 om 12:00 ColumnWOUDENBERG Een nieuwe stem over het klimaat in De Woudenberger! Klimaatburgemeester Stefan Koopmanschap schrijft maandelijks over duurzaamheid, zijn ideeën en de mooie initiatieven die bijdragen aan een groenere toekomst. Dit is zijn tweede bijdrage.
Voorbeeldfunctie. Een prachtig woord die voor mijn gevoel niet heel serieus meer genomen wordt. Neem onze overheid. Er wordt veel geinvesteerd in campagnes om “de gemiddelde Nederlander” aan te sporen korter te douchen, de auto wat vaker te laten staan, meer het openbaar vervoer te gebruiken, voorzichtiger te zijn met het gasgebruik, en noem maar op.
Het lijkt er een beetje op alsof de overheid vindt dat “de burger” de voorbeeldfunctie moet hebben. Maar is dat wel een logische en rechtvaardige verwachting?
OPENBAAR VERVOER
We moeten meer met het OV gaan. Maar de landelijke overheid staat toe dat bus en trein steeds duurder worden, en de Provincie Utrecht besteedt dit uit aan een bedrijf dat de beloftes niet waar kan maken. Buslijnen verdwijnen, bussen komen niet opdagen, en het OV wordt steeds duurder waardoor het onbetaalbaar wordt voor veel mensen. Als je in Woudenberg woont en je wil niet de auto pakken dan moet je rekening houden met flink wat extra reistijd en flink wat extra kosten. Ik snap wel dat mensen de auto toch maar nemen.
Vrijdag 10 juli nam ik een kijkje bij een actie van Extinction Rebellion langs de A28 bij Leusden. De Barneveldse Beek stroomt daar onder de snelweg door Amersfoort in. Maar die beek is enorm vervuild.
Die taak ligt bij de overheid
Het waterschap treedt vooralsnog niet op, de gemeente Amersfoort wil wel maar kan niets doen, want de oorzaak ligt niet daar. En de gemeentes waar de beek doorheen lopen die lijken te denken “niet ons probleem”. Ik snap wel dat XR dan actie voert. Het waterschap kwam overigens ook even kijken en ging het gesprek wel aan, maar het is nu afwachten of ze er ook echt iets mee gaan doen.
En dan in ons eigen Woudenberg: Vanwege herinrichting van wegen en onderhoud aan riolering worden bomen die tientallen jaren oud zijn gekapt. De gemeente schermt met het herplanten van bomen, maar dat zijn jonge bomen waarbij het tot tientallen jaren duurt voordat die een nieuw huis kunnen zijn voor de dieren die in bomen leven, en voordat ze de beschutting kunnen bieden die heel erg nodig is in warme dagen. Als ik dan via de groep Behoud Bomen Woudenberg te horen krijg dat sinds het verdwijnen van de bomen de temperatuur in sommige huizen met 5(!) graden is gesteden ten opzichte van voordat de bomen gekapt werden, dan merk je het probleem. De gemeente lijkt dit probleem weg te wuiven, maar ondertussen zitten mensen in Woudenberg met een nieuwe uitdaging. Ik ben blij dat een groep als Behoud Bomen Woudenberg de gemeente scherp in de gaten blijft houden. Het is blijkbaar nodig.
VOORBEELD
Natuurlijk, we kunnen allemaal iets doen. Korter douchen, de auto laten staan, minder gas verbruiken. Maar volgens mij moet niet de burger de voorbeeldfunctie hebben. Die taak ligt bij de overheid. Het zou dan ook fijn zijn als de landelijke overheid, de provincie en ook onze gemeente luistert naar de ervaringen van inwoners, en daar vervolgens ook iets mee doet. Afgelopen maand heeft laten zien dat lange en extreem warme periodes er bij horen. Tijd om daar iets aan te doen. En ja, gemeente Woudenberg, daarin hebben jullie de voorbeeldfunctie.
Stefan Koopmanschap, klimaatburgemeester van Woudenberg














