Fractievoorzitter GBW Peter van Schaik: ‘Twee stoelen extra - andere politieke verhoudingen?’

Vorige week stond het zwart op wit in de krant: ons dorp heeft de grens van 15.000 inwoners gepasseerd. Een mooie mijlpaal. Maar dit kan ook politieke gevolgen krijgen. Want volgens de Gemeentewet moet de raad bij de eerstvolgende verkiezingen groeien van 15 naar 17 zetels. Twee extra stoelen dus. Klinkt klein, maar in de politiek kan dat veel verschil maken. 

De huidige verdeling is: SGP 4, GBW 4, CDA 2, GroenLinks-PvdA 2, CU 2 en VVD 1. Met twee zetels erbij kan dit plaatje er straks heel anders uitzien. Historisch gezien profiteren vaak de grotere partijen van zo’n uitbreiding, omdat zij al een stevige achterban hebben en relatief minder stemmen nodig hebben voor een extra zetel. Toch kunnen ook kleinere partijen soms net dat extra zeteltje binnenslepen als zij in de campagne de juiste snaar weten te raken. 

Wat betekent dit voor inwoners? Allereerst kunnen de politieke verhoudingen verschuiven. Waar in onze raad nu drie partijen nodig zijn voor een meerderheid, kan straks een combinatie van twee partijen al voldoende zijn om besluiten te nemen. Dat kan leiden tot snellere besluitvorming, maar ook tot minder brede samenwerking. 

Daarnaast heeft het financiële gevolgen. Twee extra raadsleden ontvangen een raadsvergoeding, krijgen scholingsmogelijkheden en hebben recht op ondersteuning. Dat kost gemeenschapsgeld. Ook het ambtelijk apparaat krijgt er werk bij, want meer raadsleden betekent meer mensen die geïnformeerd en ondersteund moeten worden. 

De vraag is of dat zich terugbetaalt in betere kwaliteit. In theorie wel: meer raadsleden betekent dat je het werk beter kunt verdelen, dat er meer ogen op de dossiers zijn en dat signalen van inwoners minder snel over het hoofd worden gezien.

Maar in de praktijk betekent meer mensen niet automatisch beter werk. Dat hangt vooral af van de inzet, kennis en de samenwerking van de raadsleden zelf. 

Belangrijk om te weten: de uitbreiding naar 17 zetels staat nog niet vast. Er loopt eerst een onderzoek naar het aantal inwoners (CBS) en daarna moet de gemeenteraad er een besluit over nemen. Naar verwachting wordt daar in de loop van dit jaar duidelijkheid over gegeven, zodat inwoners en partijen ruim voor de verkiezingen weten waar ze aan toe zijn. Partijen moeten bijvoorbeeld aan de slag met het samenstellen van de kieslijsten en dan moet er echt rekening worden gehouden met het aantal mensen dat op een verkiesbare plaats wil staan. 

Kortom: twee extra stoelen lijken een detail, maar ze kunnen van invloed zijn op de manier waarop besluiten in ons dorp tot stand komen én op de kwaliteit van het raadswerk. Of inwoners er uiteindelijk beter van worden, zal pas blijken in de praktijk. 

Peter van Schaik, Fractievoorzitter GemeenteBelangen Woudenberg